Belgesiz karalamayla…
İsimsiz tanıklarıyla…
Bir suçu, birine yüklemek, hayatını karartmak, vakitsiz dünyadan göç ettirmenin özrü olabilir mi?
Özürle, adalet saĞlanabilir mi?
Yıllar sonra duyulan utançla, “Bizi affetsin” demeyi hangi vicdan kabullenir?
***
Alan Mathison Turing.
İngiliz Matematikçi.
Bilgisayar âleminin kurucusu.
2. Dünya savaŞı sırasında Nazi Almanya’sının tüm Şifrelerini çözer, yok eder.
Birçok baskını bozar, yüzlerce can kurtarır.
SavaŞ kahramanı ilan edilir.
***
Uyku tanımadan çalıŞır.
Bugün kullandıĞımız bilgisayar donanım, yazılım hepsinin altyapısını hazırlar.
Kendi adını taŞıyan makineler yaratır.
Teknoloji nedir bilinmezken, akıl almaz dehasıyla bilim dünyasını alt-üst eder.
***
39 yaŞındayken evine hırsız girer.
Sonra çaldıklarıyla yakalanır.
Kendini kurtarmak isteyen genç polise ifadesinde, “ Turing’le eŞcinsel iliŞkimiz var” der.
Alan Turing reddeder, direnir. Anlarki; inandıramıyor baŞka çaresi yok, verilecek karara uyacaĞını söyler
O dönemde eŞcinsellik suçtur.
Çevresine zararlı akıl hastalıĞı kabul edilir.
Bir Şekilde eŞcinsel ortalıktan silinirdi.
***
Alan Turing çok ünlü olduĞundan, iki seçenek sundular.
Ya hapishaneye gidecek…
Veya vücuduna kadın hormonu verilerek, hadım edilecekti.
Çaresiz, “İkincisi” dedi.
Bir yıl süreyle iĞne yapıldı.
TuhaflaŞtı, kimliĞi deĞiŞti.
***
Dayanamadı, 1954 yılında henüz 42 yaŞında zehirli elmayı yiyerek hayatını noktaladı.
DeĞeri öldükten sonra anlaŞıldı.
Heykelleri dikildi, caddelere okullara isimleri verildi, adına ödüller konuldu.
Bugün bilgisayarın Nobel’i sayılan Turing ödülünü almak için dünya yarıŞıyor.
***
Ölümünden 50 yıl sonra İngiltere eski BaŞbakanı Gordon Brown, “ Tamamen haksızlıktı” dedi.
Geçen yıl mevcut BaŞbakan James Cameron, “ Ulusal efsanemize hepimiz özür borçluyuz” diye ilan etti.
Son olarak geçen hafta…
İngiltere Kraliçesi İkinci Elizabeth özrünü adalet bakanının aĞzıyla duyurdu:
“ O hatırlanmayı hak eden insandı”
***
YanlıŞ anlaŞılmasın.
Suçun cinsinden deĞil ama çok insanımızın ömrünü haksız çürüttük, yok ettik.
Bugün de devam ediyoruz.
Yarın onlardan boynumuz bükük özür dilemek yerine…
Adaletin terazisine bir daha koysak.
***
Üzerinde güneŞ batmayan imparatorluk BirleŞik KrallıĞın Kraliçesi İkinci Elizabeth’in durumuna düŞmesek!
BurukluĞunu yaŞamasak…